Vì sao biển sợ nóng?


Năm 1969 nớc Mỹ xây dựng một nhà máy điện nguyên tử trên bờ vịnh Bistan. Trớc khi xây dựng nhà máy, thủy triều lên theo hớng tây nam và xuống theo hớng đông bắc. Nhng sau khi nhà máy điện nguyên tử đi vào hoạt động, mỗi phút có hơn 2000 m3 nớc làm mát xả ra biển khiến thủy triều ở bờ Vịnh Bistan thay đổi theo hớng ngợc lại. Không những vậy, nớc nóng do nhà máy xả ra đã làm cho khắp một vùng biển rộng lớn 60 ha vốn có nhiệt độ mặt nớc 30 - 31 độ C tăng lên tới 33 - 35 độ C, trong đó có 10 - 12 ha mặt biển nhiệt độ lên tới 35 - 36 độ C. Xung quanh ống xả nớc nóng nhiệt độ lên cao tới 40 độ C. Nói chung có khoảng hơn 900 ha mặt biển bị nóng lên do nớc xả của nhà máy điện nguyên tử. Trong khu vực 10 - 12 ha nóng nhất hầu nh không tìm thấy bất kỳ loại động thực vật nào. Các loại tảo thờng thấy nh tảo xanh, tảo đỏ, tảo tím đều bị tuyệt diệt, chỉ còn sót lại loại tảo xanh lam. ở các vùng nớc nóng khác, các loài động thực vật biển cũng giảm đi nhiều, nhất là vào mùa hè ngời ta thờng thấy xác tôm và cua nhỏ chết nổi trên mặt nớc.
Đây là một ví dụ điển hình về ô nhiễm nóng trên biển.
Vì sao ô nhiễm nóng khiến xảy ra một loạt thay đổi nh vậy ?
Đó là vì nhiệt độ nớc lên cao sẽ làm giảm lợng khí oxy hòa tan trong nớc, ảnh hởng tới quá trình thay đổi tế bào của động thực vật. Nếu các bạn có dịp quan sát tỉ mỉ sẽ thấy nhiều hiện tợng xảy ra khi nớc bị hun nóng. Các sinh vật quen sống ở nớc biển có nhiệt độ bình thờng, khi nớc biển nóng lên, chúng sẽ chết hoặc hoặc chạy trốn tới vùng nớc khác mát hơn. Một số loại cá do nhiệt độ nớc biển tăng cao đã không tìm đợc tới nơi đẻ trứng thích hợp, hoặc bị nhầm lẫn thời gian và địa điểm nên không thực hiện đợc việc đẻ trứng di truyền nòi giống. Nhiệt độ nớc biển lên cao khiến sinh vật thích ấm áp sinh sôi nảy nở nhanh chóng, trong khi đó các loại tôm, cá, trai, sò,....có giá trị kinh tế lại giảm đi nhanh, dẫn đến phá vỡ môi trờng sinh thái vốn có trong vùng biển đó. Những hiện tợng nh vậy thờng xảy ra khi nhiệt độ nớc biển tăng lên trên 4 độ C. Bởi vậy ngời ta gọi hiện tợng nguồn nớc nóng hơn 4 độ C so với mức bình thờng không ngừng chảy vào sông (hoặc biển) là hiện tợng ô nhiễm nóng. Trong thực tế có khi không cần nớc nóng đến nh vậy cũng đủ gây ra hiện tợng ô nhiễm nóng. Ví dụ, ở ven bờ biển Washington (Mỹ) nớc biển mùa hè nóng hơn bình thờng 0,5 độ C nhng cũng đủ khiến cho các loại sinh vật phù du có chất độc sinh sôi nảy nở rất nhanh.
Ô nhiễm nóng chủ yếu là do các nguồn nớc làm nguội mát thiết bị, máy móc xả ra, trong đó chủ yếu là của ngành công nghiệp điện lực. Các ngành công nghiệp khác nh luyện kim, hóa chất, dầu mỏ, cơ khí,...cũng góp phần đáng kể gây ra ô nhiễm nóng, nhng hậu quả của ngành công nghiệp điện lực là đáng lu ý nhất. Hiện nay sản lợng điện của toàn thế giới mỗi năm tăng 7,2%, khoảng 10 năm sau sẽ tăng gấp đôi. Chỉ riêng Thụy điển đã có kế hoạch xây dựng từ nay đến cuối thế kỷ 10 - 12 nhà máy điện nguyên tử với tổng công suất khoảng 3000 megaoat. Mỗi nhà máy đó một giây xả ra 150 m3 nớc nóng hơn nớc biển xung quanh tới 10 độ C, tơng đơng với lợng nớc của tất cả các sông của Thụy điển chảy ra biển. Việc này chắc chắn sẽ ảnh hởng rất lớn tới vùng biển Thụy điển. Bởi vậy hiện nay tuy hiện tợng ô nhiễm nóng cha gây ra những tác hại phổ biến, nhng chẳng bao lâu nữa sẽ trở thành một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với biển cả.
Ô nhiễm nóng biển đôi khi cũng có ích lợi nhất định. Ví dụ về mùa đông nhiệt độ nớc biển tăng lên giúp cho một số loài cá đỡ bị rét cóng. Nhng xét cho cùng thì lợi ít hại nhiều. Vì vậy nói chung vẫn nên tìm cách ngăn chặn hiện tợng này. Đã có những đề xuất dùng ống dẫn dài xả nớc làm nguội máy ra vùng biển xa bờ, hoặc hút nớc lạnh ở đáy biển để làm nguội máy. Những phơng án này có hiệu quả hay không còn chờ thực tế trả lời.