Vì sao chúng ta cười?

Tiếng cười là một hình thức đặc biệt của sự nhận thức, một nhà nghiên cứu Australia đã nhận định như vậy khi cố gắng tìm hiểu mô hình đằng sau sự hài hước. http://butnghien-fbweb.biz/uploadhinh/files/5rz1skx8vmr7v4icvc71.jp g (http://butnghien-fbweb.biz/uploadhinh/) 139_1p513929.jpg Ann Hale, nhà nhân chủng học y tế tại Đại học Sydney, tin rằng những mẩu chuyện cười được tạo ra bằng cách đặt cạnh nhau 2 khái niệm không tương xứng. Chẳng hạn, bà Hale kể câu chuyện về một tù nhân chơi bài với người cai ngục. Vì người tù nhân đó chơi gian lận nên họ đã tổng cổ anh ta ra khỏi tù. Hale nói: "Nhà tù giam giữ bạn. Nhưng nếu bạn gian lận, bạn sẽ bị đuổi đi. Vì vậy bạn có 2 khái niệm đối lập ở đây". Điều tương tự với những trò vui nhộn. Chúng ta cười khi thấy ai đó ngã, nhưng không phải việc ngã khiến chúng ta buồn cười, mà là chính những cố gắng để đứng thẳng được. "Điều khiến mọi người cười khi xem hề xiếc không phải là việc ngã từ dây thừng xuống, mà bạn làm gì để có thể đứng thẳng trên đó", Hale giải thích. "Nó cùng thuộc về một phạm trù nhưng lại không phù hợp nhau". Các nhà nghiên cứu cho thấy chúng ta có thể nhận ra một cách bản năng những tình huống bất tương xứng ngay từ những năm đầu đời. "Nếu một người mẹ bò về phía mép giường, đứa trẻ sẽ cười khanh khách, bởi điều đó đi ngược lại quy luật truyền thống rằng trẻ em bò, còn mẹ thì đi". Điều này cho thấy chúng ta phản ứng tức thì với các tình huống bất bình thường mà không nhất thiết phải nhận ra sự hài hước trong đó. Quá trình xử lý suy nghĩ này cũng được so sánh với phản ứng của những vận động viên thể thao nhà nghề, chẳng hạn như một người đánh tennis đỡ trả một quả giao bóng trước khi bộ não vào cuộc. Tiếng cười là rất cần thiết bởi nó mang lại sự giải lao về nhận thức. "Tiếng cười mang lại sự nghỉ ngơi tạm thời sau những cuộc suy nghĩ căng thẳng. Đó là một hình thức khác của sự nhận thức mà không bị xáo trộn bởi những điều "nên", "nhưng mà" xảy ra mỗi ngày" - Hales nói. Hale tin rằng tiếng cười là một năng lực đặc biệt của con người. Hiểu được tiếng cười và sự hài hước sẽ giúp chúng ta hiểu được quá trình tiến hoá nhận thức của nhân loại. Tiếng cười thật phức tạp! Cười, trước hết là một cơ chế được điều khiển từ não bộ. Theo các nhà khoa học, phản xạ này bắt đầu từ một kích thích ở phần trước của vùng hạ đồi (hypothalamus). Đây chính là một trung khu thần kinh cao cấp chi phối mọi hoạt động của hệ thần kinh tự chủ của cơ thể chúng ta. Từ đó, kích thích này lan ra như một làn sóng và truyền đi một luồng thần kinh đến hệ thống rìa, một trung khu cảm xúc của não. Từ đó, tín hiệu sẽ được phát ra: trương lực cơ sẽ giãn, các biểu lộ cảm xúc thoả mãn sẽ xuất hiện ở vùng mặt. Ngược lại, một kích thích ở phần sau của vùng hạ đồi sẽ kéo theo các phản ứng bất mãn. Mặt khác, để con người chúng ta có thể "nở" được một nụ cười đơn giản nhất, ít nhất phải có 15 bộ phận cơ hoạt động đồng loạt. Mười lăm bộ phận cơ chỉ để khởi phát một "cử động nhẹ của mắt và môi", theo như những định nghĩa khá đơn giản mà chúng ta đọc được trong các quyển tự điển. Nhưng không chỉ có vậy, mỗi một kiểu cười đều có liên quan đến những bộ phận cơ khác nhau, nhằm tạo ra những nét riêng biệt của từng kiểu cười! Khi chúng ta cười vì lịch sự, đó chỉ là một "động tác" đơn giản của đôi môi và sự co giãn của bộ phận cơ gò má lớn. Trong khi đó, một tràng cười rạng rỡ khi quá vui mừng sẽ khiến cơ thể phải "huy động" hệ cơ của vành mí mắt. Bộ phận cơ này sẽ được kích hoạt một cách tự động khi chúng ta có được những cảm giác khoan khoái dễ chịu. Do đó, không thể nào nhầm lẫn được giữa một nụ cười ngượng nghịu và một nụ cười hạnh phúc. Vậy thì, trong cuộc sống sinh hoạt giao tiếp, mỗi ngày chúng ta cười bao nhiêu lần? Không thể nói được, bởi điều này phụ thuộc vào mỗi cá tính và từng hoàn cảnh. Nụ cười khi đó sẽ giúp bộc lộ ra những trạng thái tình cảm mà con người chúng ta đang có lúc đó. Thực tế, chúng ta không chỉ mỉm cười vì